Rejali va kutilmagan reviziya: qaysi biri foydali

Reviziyani oldindan e'lon qilish kerakmi yoki to'satdan kelish ma'qulmi? Bu savolga bitta javob yo'q, chunki ikki usul turli vazifani hal qiladi. Rejali reviziya omborning tartibi qanchalik mustahkam ekanini ko'rsatadi, kutilmagan reviziya esa oddiy ish kunida nima bo'layotganini ochib beradi. Eng yaxshi natijani odatda ikkalasining aralashmasi beradi.

Rejali reviziya: nimasi yaxshi

Rejali reviziya jadval bo'yicha o'tadi: yil oxirida, chorak yopilishida yoki javobgar shaxs almashganda. Xodimlar sana va tartibni oldindan biladi.

Afzalliklari:

• hujjatlar, sanoq varaqlari va jihozlar (tarozi, skaner) oldindan tayyorlanadi;
• sanoqni tunga yoki dam olish kuniga surib, savdoni to'xtatmaslik mumkin;
• komissiya a'zolari ishdan chalg'imaydi, vazifalar oldindan taqsimlanadi;
• yillik hisobot va boshqa muddatlar bilan bog'lash oson.

Kamchiligi bitta, lekin jiddiy: odamlar tayyorlanib oladi. Reviziya arafasida hujjatlar "tartibga solinadi", kamomad boshqa joydan yopiladi, qoldiq yashirincha to'ldiriladi. Natijada qog'ozda hammasi mos, hayotda esa muammo saqlanib qoladi.

Kutilmagan reviziya: nimasi yaxshi

Kutilmagan reviziyada komissiya ombor ishi davomida, oldindan ogohlantirmasdan keladi. Odatda u butun ombor emas, bitta zonani yoki bir necha pozitsiyani tekshiradi.

Afzalliklari:

• omborning haqiqiy kundalik holati ko'rinadi, tayyorgarlik "pardasi" yo'q;
• hujjatsiz harakat, kechikib yozilgan kirim, ochiq turgan qadoq kabi odatlar fosh bo'ladi;
• xodimlar doim tartibda ishlashga o'rganadi, chunki tekshiruv istalgan kuni bo'lishi mumkin;
• vaqt kam ketadi, xarajat ham kichik.

Kamchiliklari ham bor. Ish bir lahza to'xtashi mumkin, xodimlar o'zlariga ishonilmayotganini his qilib xafa bo'lishi mumkin, to'liq reviziya uchun esa vaqt yetmaydi.

Kutilmagan paytda nimani ko'rish kerak? Eng avval ochiq qadoqlarni, javondan tashqarida, yo'lakda yoki ofisda turgan tovarni, yuk xati bo'lmagan qutilarni va bir pozitsiya boshqa pozitsiyaning joyida turganini. Keyin tanlangan artikullarning haqiqiy sonini hisobdagi bilan solishtiring va oxirgi bir haftadagi chiqim hujjatlarini ko'zdan kechiring. Odatda shuning o'zi tizimdagi nozik joylarni ko'rsatib beradi.

Kutilmagan reviziya jazo uchun emas, haqiqatni ko'rish uchun o'tkaziladi. Buni xodimlar ham tushunishi kerak.

Kutilmagan reviziyani to'g'ri o'tkazish

Xodimlar xafa bo'lmasligi uchun bir necha qoida kerak:

1. Qoida oldindan e'lon qilingan bo'lsin: "Ombor istalgan vaqtda tanlama tekshiruvdan o'tishi mumkin". Aniq sana aytilmaydi, lekin tamoyilning o'zi hammaga ma'lum.
2. Tekshiruv rahbar buyrug'i bilan o'tsin va komissiya tarkibi yozib qo'yilsin.
3. Moddiy javobgar shaxs sanoqda ishtirok etsin va natijalarga imzo qo'ysin.
4. Pozitsiyalarni tasodifiy tanlang: o'n-yigirmata artikul, shuningdek qimmat va tez sotiladigan tovarlardan bir nechtasi.
5. Natijani o'sha kuni qayd eting, ertasiga emas.

Qanday uyg'unlashtirish mumkin

Ko'p omborlar uchun amaliy sxema quyidagicha: yilda bir marta to'liq rejali reviziya, har chorakda yoki oyda esa kutilmagan tanlama tekshiruv. Masalan, oyiga bir marta tasodifiy tanlangan yigirmata pozitsiyani sanash bir-ikki soat oladi. Aytaylik, uch oy ketma-ket farq 2 foizdan oshmasa, tizimni barqaror deb hisoblash mumkin; chegarani o'z omboringizga qarab o'zingiz belgilaysiz. Agar tanlamada farq birdan chiqsa, to'liq reviziyani muddatidan oldin o'tkazish vaqti kelgan.

Tanlama pozitsiyalarni belgilashda ABC tamoyilidan foydalaning. Eng qimmat va aylanishi tez bo'lgan A guruhini tez-tez, B guruhini kamroq, C guruhini esa yilda bir marta tekshirish yetarli.

Shartli misol: oziq-ovqat ulgurji bazasi har yili dekabrda to'liq reviziya o'tkazadi. Oyning birinchi haftasida hisobchi kompyuterda yigirmata artikulni tasodifiy tanlaydi, omborchi ro'yxatni sanoqdan bir soat oldin biladi, xolos. Bir necha oy davomida kamomad bir xil qadoqli tovarlarda chiqib turadi. Bu to'liq reviziyani kutmay, qabul qilish jarayonini darhol ko'rib chiqishga sabab bo'ladi. Yil oxiridagi katta reviziya esa endi kutilmagan yangilik keltirmaydi.

Xulosa

Rejali reviziya tizimning qanchalik mustahkam ekanini ko'rsatadi, kutilmagan reviziya esa uning kundalik hayotdagi haqiqiy holatini. Ikkalasini to'g'ri uyg'unlashtirish ombor nazoratini ham arzon, ham ishonchli qiladi. Tanlama yoki to'liq reviziyani o'zingiz tashkil etishga vaqt yetmasa, Reviziya jamoasi rejani tuzib, sanoqni o'tkazib berishi mumkin.